Biały nalot na ranie, żółty wysięk z rany... Kolor ma znaczenie!

Jeśli w ranie widać dość intensywny, czerwony lub ciemnoróżowy kolor, to zwykle dobry znak. Mamy wtedy do czynienia z ziarninowaniem, co świadczy o prawidłowym gojeniu i o tym, że rana „wypełnia się” nową, zdrową tkanką. Jej powierzchnia jest mokra i lekko błyszcząca. Może delikatnie krwawić przy dotyku, ale to zupełnie normalne. Na takim etapie najważniejsze jest utrzymywanie wilgotnego środowiska rany, w czym skutecznie pomagają niektóre specjalistyczne opatrunki. Zawsze należy jednak być czujnym i obserwować proces gojenia. Gdyby rana staje się nagle purpurowa, bolesna i obrzęknięta, trzeba jak najszybciej pokazać ją lekarzowi.

Zobacz: słowniczek pojęć o opatrunkach.

Żółty czy biały kolor w ranie zwykle budzi w nas niepokój – i po części słusznie. Mazisty nalot o takich barwach to włóknik, który powstaje z mieszaniny komórek zapalnych, fibryny, rozpadłych tkanek, czasami także bakterii. Jego obecność świadczy o tym, że rana jest na etapie oczyszczania (to jedna z początkowych faz gojenia). Jeżeli jednak włóknika jest dużo, trzeba go usunąć, ponieważ utrudnia on ziarninowanie (tworzenie się nowej tkanki) i stanowi dobre podłoże dla drobnoustrojów. Ranę powinien oczyścić medyk – stopniowo i bezpiecznie. Doskonale wspierają ten proces opatrunki o działaniu oczyszczającym i preparaty wspomagające autolizę (samooczyszczanie rany).

Dowiedz się więcej o procesie gojenia rany.

Gdy wysięk z rany jest gęsty, lepki, żółto-zielony i do tego ma nieprzyjemny zapach, oznacza to najprawdopodobniej, że rana jest zakażona. Infekcji towarzyszą jeszcze inne objawy. To między innymi narastający ból, ocieplenie skóry i zaczerwienienie brzegów rany, a także gorączka lub stan podgorączkowy. W takiej sytuacji musimy niezwłocznie uzyskać fachową pomoc medyczną. Zainfekowana rana wymaga profesjonalnego oczyszczenia, często także antybiotykoterapii.

Przeczytaj: dlaczego rany się nie goją.

Wydzielina zielona lub w odcieniu niebiesko-zielonym, o słodkawym albo lekko ziemistym zapachu, może sugerować zakażenie rany bakterią Pseudomonas aeruginosa (pałeczka ropy błękitnej). To jeden z trudniejszych patogenów w leczeniu ran. Poza charakterystycznym kolorem wysięku z rany i wonią, na takie zakażenie wskazuje także zwykle dość specyficzny – „bagnisty” wygląd rany. To wymaga oczywiście natychmiastowej konsultacji lekarskiej. Żadne domowe sposoby nam nie pomogą. Najczęściej niezbędne są specjalistyczne opatrunki przeciwbakteryjne.

Odkryj opatrunek ze srebrem na trudno gojące się rany.

Czarny strup lub nalot to znak, że część tkanek obumarła. Martwica może mieć postać suchą (wtedy nieżywa tkanka wygląda jak twardy, ciemny, suchy „kożuch” na ranie) lub rozpływną (kiedy ranę pokrywa mazista, cuchnąca warstwa). Oba przypadki to efekt tego, że do tkanek nie docierała krew. W zależności od rodzaju martwicy, stosuje się: opatrunki zmiękczające, miejscowe preparaty enzymatyczne, a także chirurgiczne oczyszczanie rany. Nie robimy tu niczego „własnym sumptem” – sprawa jest poważna. Szczególnie niepokojące są: szybkie powiększanie się czarnego nalotu na ranie, towarzyszący temu silny ból i/lub przykry zapach, a także „podciekanie” rany, co może świadczyć o zakażeniu (i zagrożeniu) głębszych tkanek.

Przeczytaj: jak skutecznie oczyścić ranę z martwicy.

Gdy brzeg rany, skóra wokół niej robi się biała i rozpulchniona, musimy mieć świadomość, że dzieje się tak na skutek zbyt wilgotnego środowiska. To częste „powikłanie” przy źle dobranych opatrunkach do ran z dużą ilością wysięku. Tego typu rany wymagają bardziej chłonnych opatrunków i (zazwyczaj także) częstszego ich zmieniania. W przypadku zaniedbania, szybko może dojść do maceracji skóry, co nie tylko opóźnia gojenie, ale także zwiększa ryzyko infekcji.

Zobacz: opatrunki na rany z wysiękiem.

Dla przypomnienia... Wysięk to płyn, który naturalnie pojawia się w procesie gojenia rany. Może on jednak wyglądać różnie.

• Wysięk przezroczysty lub o barwie lekko słomkowej – to norma. Jest najczęściej spotykany i oznacza prawidłowe samooczyszczanie rany. Nie wymaga żadnej specjalnej reakcji, wystarczająca jest kontynuacja przyjętego sposobu pielęgnacji rany.
• Wysięk różowy (z domieszką krwi) – nic niepokojącego. Wskazuje po prostu, że w ranie są bardzo delikatne naczynia, które łatwo krwawią. Reakcji wymaga sytuacja, w której wysięku byłoby bardzo dużo, a jego kolor stałby się intensywnie czerwony.
• Wysięk brązowy lub brunatny – jest charakterystyczny dla ran przewlekłych. Obserwuje się go często na przykład u osób z zaburzeniami krążenia. Niezbędna jest konsultacja lekarska i najczęściej także odpowiednia diagnostyka oraz leczenie naczyniowe.
• Cuchnący, gęsty wysięk o nietypowej barwie (zielony, mlecznobiały) – prawie zawsze oznacza infekcję. Potrzebna jest natychmiastowa interwencja lekarska!

To z pewnością Cię zainteresuje: wysięk z rany – co zrobić?