Popękana skóra rąk, stóp i palców – co robić, aby mikropęknięcia nie zmieniły się w rany

Popękana skóra rąk czy popękana skóra na stopach to bardzo częste zjawisko. Typowe objawy:

• suchość i szorstkość – wyczuwalne już nawet przy delikatnym przesunięciu dłoni po skórze,
• mikroprzeczosy i delikatne pęknięcia – widoczne szczególnie na palcach, kostkach i piętach,
• uczucie ściągnięcia i pieczenia – nasilające się po myciu popękanej skóry,
• nieprzyjemna wrażliwość – nawet subtelny dotyk może sprawiać ból,
• zaczerwienienie (drobny stan zapalny) – widoczny wokół pęknięć,
• krwawiące lub bolesne rozpadliny – występujące przy bardziej zaawansowanych zmianach.

W przypadku zaobserwowania takich symptomów warto oczywiście interweniować jak najszybciej, bo każde mikropęknięcie skóry zwiększa podatność na zakażenia.

Popękana skóra rąk i stóp (popękana skóra na palcach i/lub między palcami) nigdy nie pojawia się bez przyczyny. Powód może być jeden lub więcej. Najczęściej tego typu nieprzyjemne objawy wywołuje kilka czynników.

Tu „winne” mogą być: klimatyzacja pracująca na wysokich obrotach, ogrzewanie wysuszające powietrze w pomieszczeniu, w którym dużo się przebywa, ale także na przykład bardzo częste mycie rąk, silne detergenty oraz zbyt rzadkie stosowanie kremów ochronnych na skórę.

Skóra pozbawiona swojego naturalnego płaszcza lipidowego traci elastyczność i ochronę. Efektem tego może być właśnie jej spękanie, bo wtedy nawet zupełnie „banalne” ruchy, jak choćby zginanie palców, prowadzą do mikrourazów naskórka.

Niestety, skórze nie sprzyjają żadne skrajności pogodowe. Szkodzą jej mróz i wiatr, gwałtowne zmiany temperatur, a także deszcz (i przykładowo długotrwale przemoczone stopy). Dlatego popękana skóra na palcach rąk często dokucza zimą, a popękana skóra na stopach latem.

Częste chodzenie boso, regularne noszenie twardego (zbyt twardego) obuwia, ale także butów odkrytych, praca fizyczna wykonywana rękami... Wszystko to są również okoliczności niesprzyjające zdrowiu skóry i narażające ją na urazy i pęknięcia.

Dla kondycji skóry znaczenie mają także czynniki zdrowotne (choroby przewlekłe, sposób odżywiania, tryb życia...). Czasami pękająca skóra związana jest z AZS, egzemą, cukrzycą, łuszczycą, a niekiedy na przykład z niedoborem niektórych witamin.

Trzeba działać szybko i wielotorowo.

To absolutny fundament pielęgnacji popękanej skóry. Najważniejsze jest regularne stosowanie kremów/maści regenerujących i natłuszczających. Należy postawić na preparaty zawierające mocznik, który zatrzymuje wodę w naskórku, łagodzący podrażnienia panthenol, ceramidy odbudowujące barierę lipidową, a także oleje roślinne i masła, które wygładzają i uelastyczniają skórę.

Na popękaną skórę dłoni stosuj dobry krem do rąk.

Należy to robić delikatnie, ale systematycznie. Dotyczy to przede wszystkim popękanej skóry na stopach. Najważniejsze to nie używać ostrych tarek i nożyków, bo zwiększają one ryzyko mikrourazów. Lepiej sięgać po peelingi. Nawet jednak w ich przypadku nie można przesadzać ze zbyt agresywnym ścieraniem (szczególną ostrożność w tym zakresie muszą zachować cukrzycy).

Popękana skóra dłoni to klasyk u osób, które na przykład sprzątają przy użyciu silnych detergentów czy pracują w mokrym środowisku. W takich sytuacjach trzeba koniecznie stosować rękawiczki ochronne, a po każdej tego typu czynności oraz po umyciu rąk nakładać na nie rem.

Dla ochrony skóry używaj jednorazowych rękawiczek .

Silnie przesuszona, popękana skóra świetnie reaguje na grubszą warstwę kremu regenerującego (przykładowo z dużą zawartością mocznika). Warto zaaplikować taki preparat na ręce i stopy oraz założyć na noc bawełniane rękawiczki i skarpetki. Taki zabieg przyspiesza gojenie mikropęknięć i ogranicza ból.

Miejsca szczególnie narażone na tarcie (jak palce rąk czy pięty) dobrze czasem zabezpieczać jakimś opatrunkiem ochronnym. Ma to duże znaczenie zwłaszcza wtedy, gdy pęknięcia naskórka są świeże lub skóra jest podrażniona.

Zabezpieczaj newralgiczne miejsca opatrunkiem silikonowym .

Dla prawidłowej pielęgnacji popękanej skóry niezbędne jest także picie odpowiedniej ilości wody każdego dnia (w przypadku zdrowego dorosłego człowieka jest to zwykle 1,5 do 2 litrów). To zdecydowanie wspiera elastyczność tkanek i u osób z przewlekłą suchością naprawdę robi różnicę. Wskazana jest też dieta bogata w kwasy omega-3 i suplementacja witaminy D (po konsultacji z lekarzem).

Należy bezwzględnie zgłosić się do lekarza lub pielęgniarki specjalizującej się w leczeniu ran, jeżeli:

• pęknięcia skóry są głębokie lub krwawią,
• pojawia się wysięk i/lub nieprzyjemny zapach,
• skóra wokół jest gorąca, zaczerwieniona i bolesna,
• zmiany powtarzają się mimo regularnej pielęgnacji,
• choruje się na cukrzycę (wtedy nawet drobne pęknięcia stóp mogą być groźne).

***

Popękana skóra rąk, popękana skóra na stopach czy popękana skóra na palcach to sygnał alarmowy, że bariera naskórka jest naruszona. Odpowiednia pielęgnacja (regeneracja, nawilżanie, ochrona) potrafi jednak zapobiec tworzeniu się bolesnych ran i infekcji. Kluczem do sukcesu są: szybka reakcja, regularność działania i stosowanie właściwej profilaktyki.

Poznaj sposoby na pękające pięty.